მიუხედავად ილონ მასკის განცხადებისა, რომ Starlink-ის ფიჭური ქსელის სამხედრო ვერსია, Starshield, აშშ-ის მთავრობის საკუთრება და კონტროლია და რომ მისი ფუნქციონირებისა და სიჩქარის შეზღუდვების შესახებ გადაწყვეტილებებს საბოლოოდ პრეზიდენტი იღებს, მან მისი შენელების ბრძანება გასცა. ამ გადაწყვეტილებამ კიევში პანიკა და დონალდ ტრამპის ადმინისტრაციაში დაბნეულობა გამოიწვია, განუცხადეს The Wall Street Journal-ს აშშ-ის ოფიციალურმა პირებმა და სიტუაციაში ჩახედულმა პირებმა.

ეს სტატია ხაზს უსვამს მასკის არაჩვეულებრივ გავლენას ომის მიმდინარეობაზე, აღნიშნავს WSJ: „ღილაკზე დაჭერით მას შეუძლია შეცვალოს სასიკვდილო კონფლიქტის მიმდინარეობა“. Starlink-ის შენელების გამო, უკრაინელმა სამხედროებმა დაკარგეს დრონების გამოყენების შესაძლებლობა საშუალო მანძილის დარტყმებისთვის და გადამჭრელი სისტემების გამოყენების შესაძლებლობა რუსული რაკეტების წინააღმდეგ; უკრაინის შეიარაღებული ძალები ამ დრონებზე Starshield-ის ტერმინალებს ამონტაჟებენ, რომლებიც უკეთ არის დაცული და უფრო მაღალ სიჩქარეს უზრუნველყოფენ.

ვოლოდიმირ ზელენსკის საჯარო პრეტენზიებმა, კერძოდ, მისმა განცხადებამ, რომ უკრაინელებს შეეძლოთ სიკვდილი, თუ შეუფერხებელი საკომუნიკაციო სერვისები არ აღდგებოდა, ადმინისტრაცია დააბნია და თეთრი სახლი არაფორმალური გამოძიების დაწყებისკენ უბიძგა, იუწყება WSJ. ორი წყაროს ცნობით, მასკმა და ტრამპმა Starlink-ის სიტუაცია ტელეფონით განიხილეს სიჩქარის შეზღუდვის საჯაროდ გამოცხადებიდან მალევე. ერთი წყარო ასევე ამბობს, რომ მათ Starlink-ის შესახებ მისი შეზღუდვის გადაწყვეტილების მიღებამდეც კი ისაუბრეს.

ზოგიერთი აშშ-ის ოფიციალური პირი აცხადებს, რომ მასკი დამოუკიდებლად მოქმედებდა და ტრამპმა უკრაინის წინააღმდეგ კონკრეტული ზომები არ გასცა. თუმცა, სიტუაციის შესახებ კარგად ნაცნობი სხვა წყაროს ცნობით, მასკმა Starshield-ის შენელებამდე ადმინისტრაციის რამდენიმე მაღალჩინოსანს, მათ შორის ტრამპს, ესაუბრა.

უკრაინის შეიარაღებული ძალები ფართოდ იყენებენ ღია კოდის Starlink აღჭურვილობას, რომელსაც უკვე აქვს სიჩქარის შეზღუდვები. თუმცა, ზოგიერთმა დანაყოფმა ასევე დაიწყო Starshield სისტემის გამოყენება, რომელსაც აქვს გაუმჯობესებული ფუნქციები და ნაკლები შეზღუდვები შეტევითი გამოყენებისთვის. Starshield შეიქმნა აშშ-ის ეროვნული დაზვერვის ოფისის დაფინანსებით; SpaceX მას აღწერს, როგორც უსაფრთხო სისტემას სამთავრობო მომხმარებლებისთვის, რომელიც სპეციალურად ეროვნული უსაფრთხოების მიზნებისთვისაა შექმნილი.

14 ოქტომბრიდან უკრაინელებმა განაცხადეს კომუნიკაციის დაკარგვის ან შეფერხებების შესახებ, როდესაც მათზე დამონტაჟებული ტერმინალებიანი დრონების სიჩქარემ 160 კმ/სთ-ს, ან თუნდაც 60-80 კმ/სთ-ს გადააჭარბა. ამ ინფორმაციის გამოქვეყნებიდან რამდენიმე საათში მასკმა X-ზე დაწერა: „Starshield-ი აშშ-ის მთავრობის საკუთრებაა და კონტროლდება. სიჩქარის ან გამოყენების ნებისმიერ შეზღუდვას აშშ-ის სამხედროები და საბოლოოდ აშშ-ის პრეზიდენტი აწესებენ“. ტრამპმა ორშაბათს ჟურნალისტებს განუცხადა, რომ არ იცის, ვინ იყო პასუხისმგებელი Starlink-ის სიჩქარის შემცირებაზე. „მაგრამ მინდა გავარკვიო“, - დასძინა მან.

კიევში, მას შემდეგ, რაც ტრამპმა და მასკმა განაცხადეს, რომ უკრაინას ახალი პრეზიდენტი სჭირდებოდა, რომელსაც ომის დასრულება შეეძლო, მაშინვე გაჩნდა ეჭვი, რომ ერთ-ერთ მათგანს Starshield-ის შესაძლებლობები ჰქონდა შეზღუდული. როდესაც ზელენსკის კომენტარები კონფლიქტში გადაიზარდა, SpaceX-ის წარმომადგენლებმა თეთრ სახლს დაუკავშირდნენ, WSJ-ს წყარომ განუცხადა. ისინი ცდილობდნენ ერთიან პოზიციაზე შეთანხმებას და ერთობლივი განცხადების მომზადებას, რომელშიც აცხადებდნენ, რომ კომპანიამ და ადმინისტრაციამ თავიანთი ქმედებები მასკის ბრძანების გაცემამდე კოორდინაცია გაუწიეს.

მასკმა უკვე ჩაერია უკრაინის შეიარაღებული ძალების მიერ მისი საკომუნიკაციო სისტემის გამოყენებაში. 2022 წელს მან Starlink დაბლოკა ყირიმზე დარტყმის თავიდან ასაცილებლად. როგორც მეწარმემ მოგვიანებით გაიხსენა, მან ეს გააკეთა იმის შიშით, რომ რუსეთმა შეიძლება ბირთვული იარაღით უპასუხოს.

ავტორი: ელენე გვიმრაძე, ექსპრესნიუსის რეპორტიორი 2018 წლიდან

სოციალური ქსელები

Euromoney Markets Awards - თიბისი საქართველოში ობლიგაციების ბაზრის საუკეთესო ბანკია

ევროპარლამენტის ვიცე-პრეზიდენტმა ოლეშკიში ჰუმანიტარული კატასტროფის გამო შიმშილობა გამოაცხადა

ტრამპის სპეციალური წარმომადგენელი მოლაპარაკებებისთვის რუსეთში გაემგზავრა

მთავრობის ადმინისტრაცია ილია მეორის დაკრძალვის ხარჯებზე - სარეზერვო ფონდიდან 3 მილიონი გამოიყო, შემდეგ კი ეს თანხა 722 645 ლარამდე დაკორექტირდა და 2 277 355 ლარი ბიუჯეტში დაბრუნდა