მედიის განვითარების ფონდის ანგარიშის მიხედვით, საბიუჯეტო რეკლამისა და საინფორმაციო მომსახურების კონტრაქტების განაწილება კონცენტრირდება იმ მედიებზე, "რომლებიც სახელისუფლებო სარედაქციო პოლიტიკას ატარებენ". MDF-ის ცნობით, ამ მედიების უმეტესი ნაწილი პარალელურად ჩართულია ხელისუფლებისთვის ხელსაყრელი გზავნილების გავრცელებაში, ოპონენტების, ჟურნალისტების, აქტივისტებისა და დამოუკიდებელი ინსტიტუტების დისკრედიტაციასა და საეჭვო ან ყალბ წყაროებზე დაფუძნებული ინფორმაციის კოორდინირებულ გავრცელებაში.

"მონიტორინგმა ასევე გამოავლინა ყალბი ანგარიშების სისტემატური ციტირების პრაქტიკა: 2025–2026 წელს სახელისუფლებო სარედაქციო პოლიტიკის მედიებში ქეთევან ტურიაშვილის/მიქიაშვილისა და ნათია თოფურიას სახელით მოქმედი ყალბი პროფილების ციტირების 351 შემთხვევა გამოვლინდა, მათ შორის ერთი და იგივე ანგარიში სხვადასხვა სახელითა და ვიზუალური იდენტობით.

ამასთანავე, საბიუჯეტო ურთიერთობები გრძელდებოდა ისეთ გამოცემასთანაც, რომელიც სიძულვილის ენისა და შეუწყნარებლობის შემცველ მასალებს აქვეყნებს. ეს პრაქტიკა განსაკუთრებით პრობლემურია იმ ფონზე, რომ ECRI-ის რეკომენდაციით საჯარო დაფინანსების განკარგვისას სახელმწიფოებმა ანტიდისკრიმინაციული პოლიტიკით უნდა იხელმძღვანელონ" - წერია ანგარიშში.

კვლევის თანახმად, სახელისუფლებო სარედაქციო პოლიტიკის მედიები არა მხოლოდ ხელისუფლების პროპაგანდისტულ და დეზინფორმაციულ გზავნილებს ახმოვანებენ, არამედ მმართველი პარტიის ოპონენტების და დამოუკიდებელი ინსტიტუტების დისკრედიტაციის პროცესში ხელისუფლებასთან მჭიდროდ თანამშრომლობენ. კერძოდ, MDF-ის ცნობით, ეს თანამშრომლობა გამოიხატება:

• ისეთი კონფიდენციალური მონაცემების მედიით გაჟონვაში, რომელზეც წვდომა მხოლოდ სახელმწიფო ინსტიტუტებს შეიძლება ჰქონდეთ და ზოგ შემთხვევაში სამიზნე პირებზე თვალთვალის შედეგად შეიძლება იყოს მოპოვებული.
• ცალკეული დიპლომატების სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლებთან და პოლიტიკოსებთან საქმიანი შეხვედრების "ფარულ შეხვედრებად" წარმოჩენა, ზოგიერთ შემთხვევაში კი, პირისპირ კონფიდენციალური შეხვედრის შინაარსის ყოველგვარი მტკიცებულების გარეშე გაშუქება.
• დახურული ჩატებიდან ანაბეჭდების გამოქვეყნება.
• ტელეკომპანია "იმედის" მეშვეობით პირის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურში დაკითხვაზე დაბარება.
• ასევე დეზინფორმაციის გავრცელების მიზნით არასაჯარო დოკუმენტების არასამთავრობო ორგანიზაციის წინააღმდეგ ბოროტად გამოყენება.

"ამასთანავე, სახელისუფლებო მედიები საეჭვო წყაროებზე დაყრდნობით კოორდინირებულად ავრცელებდნენ ჰომოფობიური კონტექსტის დეზინფორმაციას, რომელიც სომხეთში წინასაარჩევნოდ გეი პრაიდის ჩატარებას უკავშირდებოდა, რა დროსაც ზოგ შემთხვევაში ხელოვნური ინტელექტით გენერირებული ნიკოლ ფაშინიანის ვიზუალის გამოყენებაც ხდებოდა" - წერია ანგარიშში.

კვლევის მიხედვით, გამოიკვეთა კიდევ ერთი ტენდენცია, რომელიც აჩვენებს, რომ მეტას პოლიტიკის გვერდის ავლის მიზნით, რომელიც კოორდინირებულ არაავთენტურ ქცევას მის პლატფორმებზე ზღუდავს, კოორდინაციის ელემენტის მეინსტრიმულ სახელისუფლებო მედიაში გატანა მიზანმიმართულად ხდებოდა, ამ პროცესში კი ის მედიები იყვნენ ჩართული, რომლებიც საბიუჯეტო კონტრაქტებს იღებდნენ.

"აღნიშნული მედიები კოორდინირებულად აშუქებდნენ ფეისბუკის ყალბი ანგარიშების პოსტებს, რომლებმაც სახელი და ფოტო რამდენჯერმე შეიცვალეს. ერთ-ერთი ასეთი ყალბი ანგარიშია ქეთევან მიქიაშვილი, რომელიც წარსულში ქეთევან ტურიაშვილის და ქეთი თოლორაიას სახელით ოპერირებდა და სხვადასხვა ადამიანის 4 ფოტო გამოიცვალა. მეორე ყალბმა ანგარიშმა კი, რომელსაც სამთავრობო მედია ექსპრემიერ ირაკლი ღარიბაშვილის წინააღმდეგ ციტირებდა, 2 სხვადასხვა ადამიანის ფოტო შეიცვალა.

2025–2026 წლის პირველ ნახევარში სახელისუფლებო სარედაქციო მედიებს ორივე ტროლი სულ 351-ჯერ ჰყავთ გაშუქებული, აქედან ამ მედიების ვებგვერდებსა და ფეისბუქ ანგარიშებზე ერთი და იგივე ტროლი 2 სხვადასხვა სახელით (ქეთევან ტურიაშვილი და მიქიაშვილი) და ზოგ შემთხვევაში 3 განსხვავებული ფოტოთი იძებნება, ნათია თოფურიას პროფილი კი - 2 სხვადასხვა ფოტოთი" - წერია დოკუმენტში.

კვლევის მიხედვით, ყველაზე ხშირად ონლაინ მედიიდან ტროლებს რეპორტიორი, ლიდერი, მედიაჰოლდინგი კვირა, ინფოფოსტალიონი, nsp.ge, მხარე და ნიუსჰაბი აშუქებდნენ, ტელევიზიების ონლაინ პლატფორმებიდან კი - იმედი. ქეთევან ტურიაშვილის ყალბი პროფილი ამ მედიებს 212-ჯერ ჰყავთ ციტირებული, გვარის შეცვლის შემდეგ იგივე პროფილი მიქიაშვილის იდენტობით 123-ჯერ.

"შედარებით ნაკლები იყო ნათია თოფურიას ციტირების შემთხვევები (16), რომელიც ძირითადად ქართული ოცნების ყოფილი პრემიერის, პატიმრობაში მყოფი ირაკლი ღარიბაშვილის წინააღმდეგ გამოიყენებოდა" - წერს MDF.

კვლევის მიხედვით, სახელისუფლებო ტროლების სამიზნეები იყვნენ:

• პატიმრობაში მყოფი ექსპრემიერი ირაკლი ღარიბაშვილი,
• პატიმრობაში მყოფი ჟურნალისტი მზია ამაღლობელი,
• პატიმრობაში მყოფი მსახიობი ანდრო ჭიჭინაძე,
• პატიმართა შეწყალების თემა,
• აქტივისტები ონისე ოქროპიშვილი და მაგდა მაჩუკაშვილი,
• პროტესტის მხარდაჭერის გამო მუსიკოსი ალექსანდრე კორძაია, მომღერლები ლელა წურწუმია და სტეფანე,
• საქართველოში საპროტესტო აქციების დაშლის პრაქტიკისა და 2024 წელს წყლის ჭავლში ქიმიური ნივთიერებების შესაძლებელი გამოყენების შესახებ BBC-ის ჟურნალისტური გამოძიება,
• ფორმულას ჟურნალისტი ვახო სანაია და ტვ პირველის ჟურნალისტი ქეთევან დუმბაძე,
• სხვადასხვა ბიზნესები, კრიტიკული პოზიციის (თემურ ჭყონია, კოკა კოლა ბოთლერს ჯორჯიას დამფუძნებელი) და საპროტესტო აქციების მხარდამჭერ პირებთან თანამშრომლობის გამო (2 ნაბიჯი აქტივისტ ანა ყაულაშვილის რეკლამაში გადაღების გამო, ნიკორა, საწარმოს პრეზენტაციაზე საპროტესტო აქციების მონაწილეების მიწვევის გამო).

ამასთანავე, ყალბი ანგარიშის ქეთევან ტურიაშვილის ციტირებას აღნიშნული მედიები ხელისუფლების მხარდასაჭერადაც ახდენდნენ. კერძოდ:

• კობაიძის თურქმენეთის ფორუმში მონაწილეობისა და რუსეთთან მოლაპარაკებების აუცილებლობის გასამართლებლად,
• ტრამპის მიერ ვენესუელის დაბომბვის ფონზე ივანიშვილის სამშვიდობო პოლიტიკის მხარდასაჭერად,
• ივანიშვილის მიმართ ბრალდებების საპასუხოდ “კარფურში” სუსის ინსპექტირების მხარდასაჭერად,
• სურსათის ფასებზე ხელისუფლების პოლიტიკის მხარდასაჭერად,
• ეკონომიკის მინისტრის ხელფასის ზრდაზე ოპოზიციის ბრალდებების საპასუხოდ.

ავტორი: მარიამ იმერლიშვილი, ექსპრესნიუსის რეპორტიორი 2020 წლიდან

სოციალური ქსელები

საფრანგეთის ქალაქ ლიმოჟში, არეულობის დროს ხანძრის შედეგად, მე-19 საუკუნის მერიის კოშკი ჩამოინგრა

„ლინდსი შოკირებული იქნებოდა“ - რესპუბლიკელები ტრამპს რუსეთისთვის სანქციების შესახებ გადაწყვეტილების გამო აკრიტიკებენ

კობახიძე მედიას ცენზურას აქტიურად აგრძელებს და მედიასაშუალებებს სამართლებრივი დევნით ემუქრება

ქართული ოცნება – ივანიშვილმა შეაჯამა წარსულში გუნდში არსებული კორუფციული გამოწვევები და აღნიშნა, რომ პრემიერის, გუნდისა და ძალოვანი სისტემის ეფექტური მუშაობა