2025-05-14 09:21:53, 641 ნახვა

---

ევროკომისიის ანგარიშის მიხედვით, რუსეთის ეკონომიკა, გაგრძელებადი ომის და სანქციების ფონზე სულ უფრო დაუცველი რჩება

რუსეთის ეკონომიკა სულ უფრო დაუცველი ხდება გაჭიანურებული ომისა და დასავლეთის სანქციების კონტექსტში. ამის შესახებ ნათქვამია სტოკჰოლმის გარდამავალი ეკონომიკის ინსტიტუტის (SITE) ანგარიშში, რომელიც სპეციალურად ევროკავშირის ფინანსთა მინისტრების შეხვედრისთვის მომზადდა, იტყობინება Reuters.

ანგარიშის ავტორები აღნიშნავენ, რომ აშკარა სტაბილურობის მიუხედავად, რუსეთის ეკონომიკა სულ უფრო მეტად განიცდის შიდა დისბალანსსა და სტრუქტურულ დამახინჯებებს. მოკლევადიან პერსპექტივაში, მისი შენარჩუნება შესაძლებელია ქვეყნის „საომარ რეჟიმზე“ გადასვლასთან დაკავშირებული მასშტაბური საბიუჯეტო სტიმულირების საშუალებით. თუმცა, გრძელვადიან პერსპექტივაში, ეს მოდელი სულ უფრო არასიცოცხლისუნარიანი ხდება ფინანსური რეზერვების შემცირებისა და გაუმჭვირვალე დაფინანსების მექანიზმის გამო, რომელიც არღვევს რესურსების განაწილებას. „კრემლი ამტკიცებს, რომ დრო მის მხარესაა, სინამდვილეში კი პირიქითაა“, - ხაზგასმულია ანგარიშში.

2022 წლის თებერვალში უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის დაწყებიდან მოყოლებული, ევროკავშირმა რუსეთის შემოსავლის ძირითად წყაროებს - ნავთობის, გაზისა და ქვანახშირის ექსპორტს - 16 სანქციის პაკეტი დააწესა. სანქციები ასევე დააწესეს შეერთებულმა შტატებმა, დიდმა ბრიტანეთმა, კანადამ, იაპონიამ და სხვა დასავლურმა ქვეყნებმა. ამ შეზღუდვების ფონზე, მოსკოვი ცდილობს მდგრადობის დემონსტრირებას: ოფიციალური მონაცემებით, ქვეყნის მშპ 2023 წელს 3.6%-ით, ხოლო 2024 წელს 4.3%-ით გაიზარდა.

თუმცა, როგორც SITE-ის ეკონომისტმა ტორბიორნ ბეკერმა, რომელმაც ანგარიში ევროპელ მინისტრებს წარუდგინა, განაცხადა, ამ ციფრების სანდოობა სერიოზულ ეჭვებს ბადებს. მისი თქმით, რუსეთის ხელისუფლება ინფლაციის დონეს არასაკმარისად აფასებს, რაც მათ საშუალებას აძლევს ხელოვნურად გაზარდონ რეალური მშპ-ს ზრდის მაჩვენებლები.

„ისინი აცხადებენ, რომ ინფლაცია 9-10%-ია, მაგრამ შემდეგ გაუგებარია, რატომ ადგენს ცენტრალური ბანკი ძირითად განაკვეთს 21%-ზე. არცერთი ნორმალური ცენტრალური ბანკი არ მუშაობს 11 პროცენტულ პუნქტზე მეტი სხვაობით. თუ ჩვენი რომელიმე ცენტრალური ბანკი ამას გააკეთებდა, მისი ხელმძღვანელი მაშინვე დაკარგავდა სამსახურს“, - თქვა ბეკერმა. მან ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ასეთი მაღალი მაჩვენებელი, სავარაუდოდ, ასახავს ინფლაციის რეალურ დონეს და არა ოფიციალურად გამოქვეყნებულს.

გარდა ამისა, ბეკერის თქმით, რუსეთი მზარდი ბიუჯეტის შეზღუდვების წინაშე დგას: ნავთობისა და გაზის ექსპორტიდან მიღებული შემოსავლები მცირდება, ხოლო სამხედრო ხარჯები კვლავ იზრდება. ამის მიუხედავად, ოფიციალური სტატისტიკა მშპ-ს მხოლოდ 2%-იან ბიუჯეტის დეფიციტს აფიქსირებს. თუმცა, SITE-ის ეკონომისტი მიიჩნევს, რომ ეს მაჩვენებლები არასაკმარისად არის შეფასებული, რადგან სამხედრო ხარჯების მნიშვნელოვანი ნაწილი შესაძლოა ოფიციალურ ბიუჯეტს გვერდს უვლის - საბანკო სისტემის მეშვეობით.

თუ გავითვალისწინებთ ფარულ დაფინანსების მექანიზმებს, რეალური დეფიციტი შეიძლება მშპ-ს 4%-ს მიაღწიოს, ამბობს ბეკერი. მისი თქმით, ეს სიტუაცია საბანკო სისტემაში რისკების ზრდას იწვევს და ბანკების მიერ დაფიქსირებული სესხების მოცულობების სწრაფი ზრდა შესაძლოა კრიზისის მოახლოებაზე მიუთითებდეს.

SITE-ის დასკვნებს მხარი დაუჭირა ეკონომიკის საკითხებში ევროკომისარმა ვალდის დომბროვსკისმა. მისი თქმით, ევროკომისია იზიარებს შეშფოთებას რუსული სტატისტიკის სანდოობასთან დაკავშირებით და აღიარებს რუსეთის ეკონომიკის მზარდ დაუცველობას. მან აღნიშნა, რომ ასეთი შეფასებები მხოლოდ ხაზს უსვამს კრემლზე საერთაშორისო ზეწოლის შენარჩუნების აუცილებლობას, რათა შეიზღუდოს მისი შესაძლებლობა, გააგრძელოს აგრესია უკრაინის წინააღმდეგ.

---

ავტორი: ექსპრესნიუსი,

---

დღის თემა

მთავარი თემა

ინტერვიუ - ექსკლუზივი